Mỹ Quyết Ở Lại Biển Đông

Vi Anh

Tin báo Huffington Post, the Guardian cho biết Phó Tổng thống Hoa Kỳ Joe Biden tuyên bố tại Tòa thị chính Paddington ở Sydney ngày 20/7/2016, xác định Hoa kỳ sẽ không rút lại chính sách xoay trục sang châu Á – Thái Bình Dương dù ai là người đắc cử Tổng thống sắp tới. Ông quả quyết nước Mỹ luôn giữ đúng và sẽ thực hiện cam kết xoay trục hiện nay. Ông bác bỏ những lo ngại rằng ứng viên Donald Trump có thể hủy chiến lược xoay trục sang châu Á – Thái Bình Dương của Tổng thống Barack Obama nếu đánh bại được bà Hillary Clinton và trở thành ông chủ Tòa Bạch Ốc.

Nhà chánh trị già dặn và lịch lãm này khéo léo chứng tỏ Mỹ là một trong mặt trận ngoại giao và quân sự. Mỹ sẽ can thiệp vào tranh chấp ở Biển Đông cùng với các đồng minh như Úc để bảo vệ tự do hàng hải, hàng không là quyền lợi chung trên thế giới, trong đó có quyền lợi cốt lõi tức là quyền lợi quốc gia của Mỹ. Bài phát biểu trước cử tọa Australia của Phó TT Joe Biden có đoạn:

"Chúng tôi sẽ không đi đâu cả. Và điều đó vô cùng quan trọng bởi vì sự hiện diện của chúng tôi ở khu vực rất thiết yếu đối với việc duy trì hòa bình và ổn định, và tôi tin không có những điều đó thì tăng trưởng kinh tế và sự thịnh vượng sẽ đổ vỡ. Nước Mỹ có vai trò then chốt và chúng tôi muốn bảo đảm các vùng biển được an toàn, bầu trời luôn rộng mở. Đó là cách duy trì dòng chảy thương mại tự do là mạch máu của cả khu vực. Đó là cách duy nhất mà các nước chúng ta sẽ có thể tăng trưởng và thành công cùng nhau."

Phó Tổng thống Mỹ cũng bày tỏ hy vọng sẽ tăng cường các liên minh và gia tăng hợp tác với các nước Á châu trong đó có Philippines, Nhật Bản và Nam Triều Tiên. Ông Biden cho biết ông đã từng nói với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình rằng Mỹ sẽ không bị làm nản chí và rời bỏ vai trò của mình ở Thái Bình Dương.

Ông Biden phát biểu rằng quân đội của hai nước Mỹ và Australia, vốn là đồng minh thân cận của nhau từ Chiến tranh Thế giới thứ hai, sẽ tiếp tục hợp tác chặt chẽ để cùng nhau duy trì an ninh của khu vực Thái Bình Dương cũng như duy trì ảnh hưởng của hai nước ở đó.

Tuyên bố của Phó TT Biden đưa ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc gia tăng những tháng gần đây vì vấn đề Biển Đông, khu vực hàng hải quan trọng với khối lượng hàng hóa trị giá khoảng 5,000 tỷ mỹ kim qua lại đây mỗi năm.

Phó Tổng thống Joe Biden đến thăm khu vực này không lâu sau khi Tòa Trọng tài Thường trực PCA ở La Hay Hà Lan công bố phán quyết rằng Trung Quốc không có các quyền lịch sử ở vùng biển tranh chấp.

Như đã biết truyền thống Mỹ, việc rút hay đưa quân đến vùng nào là kết quả của một tập thể gồm nhiều thành phần lãnh đạo chánh trị tiêu biểu là Quốc Hội, an ninh tình báo, và bộ tổng tham mưu, do Hội Đồng an ninh quốc gia phối họp; tổng thống là tư lịnh tối cao quân lực, quyết định sau cùng cũng dựa vào ý kiến của bộ tham mưu liên ngành này. Thí dụ như khi tranh cử TT Obama chủ trương rút quân ở Afghanistan. Nhưng khi đắc cử, được liên ngành trình bày hơn thiệt, TT Obama tăng thêm 50.000 quân, cho đến bây giờ giảm nhưng vẫn còn cả ngàn quân nhân Mỹ ở Afghanistan.

Hiện tình quân sự Mỹ ở Biển Đông, người ta thấy Mỹ chỉ có tăng quân trong ngắn tầm cũng như dài hạn thôi. Nhiều dấu chỉ cho thấy Quân đội Mỹ đã, đang tăng cường và «sẽ tiếp tục hoạt động ở Biển Đông» theo đúng luật pháp quốc tế, như Tham mưu trưởng hải quân Mỹ, Đô Đốc John Richardson nói thẳng tại TQ khi đến thăm một căn cứ hải quân của Trung Quốc ngày 20/07/2016. Tiêu biểu nhứt, Mỹ đã điều thêm Đệ Tam Hạm đội về đây, một cuộc tăng quân lớn nhứt, đầu tiên trong quân sử của Mỹ. Ngay trong thời Chiến tranh Lạnh, Mỹ phải chống với CS Liên sô, TC và CS Bắc Việt, Mỹ cũng không tăng như bây giờ Mỹ đang căng thẳng với TC và CS Bắc Hàn thôi.

Tham mưu trưởng hải quân Mỹ còn nói rõ ra « Hải quân Mỹ sẽ tiếp tục tiến hành các chiến dịch bình thường và hợp pháp trên khắp thế giới, kể cả ở vùng Biển Đông, để bảo vệ các quyền, các quyền tự do và việc sử dụng hợp pháp vùng biển và vùng trời ».

Đô Đốc Tham mưu trưởng hải quân Mỹ nói như trên ngay sau khi Đô Đốc Tôn thất Kiên đầy quyền lực trong Quân ủy Trung ương của TC tại Bắc Kinh hồi tối 16/7 tuyên bố cảnh báo rằng các cuộc tuần tra tự do hàng hải do hải quân nước ngoài thực hiện ở Biển Đông có thể kết thúc 'trong thảm họa'. Còn Tân Hoa Xã của TC cũng đã một lần nữa yêu cầu các quốc gia ngoài vùng không được can thiệp vào vấn đề Biển Đông.

Tin mới nhứt, Cô vấn An Ninh Quốc Gia của TT Obama chuẩn bị công du TQ lo cho cuộc gặp gỡ của TT Obama và Chủ Tich Tâp cận trong hội nghi G20 sắp tới, cũng tuyên bố, khẳng định quân đội Hoa Kỳ vẫn sẽ tiếp tục các hoạt động trên không và trên biển tại Biển Đông, để bảo vệ quyền tự do hàng hải, bất chấp việc Trung Quốc cảnh báo các hoạt động như vậy có thể dẫn đến «thảm họa».

Còn Úc, đồng minh Tây Phương lịch sử chí thân của Mỹ ơ Á châu, bất chấp đe doạ của TC. Đáp lời hăm dọa của TQ, Tư lệnh Không Quân Hoàng Gia Úc, tướng Leo Davies vào hôm 19/07/2016 đã tái khẳng định rằng ông «muốn thấy» chiến hạm và phi cơ Úc tiếp tục tuần tra thường xuyên ở Biển Đông bất chấp căng thẳng quân sự đang gia tăng. Trong công tác này, Úc sẽ phối hợp chặt chẽ với các đồng minh và đối tác.Trong năm nay, Úc đã thực hiện 32 phi vụ tuần tra trong khuôn khổ chiến dịch mang tên Gateway (tạm dịch là Cửa Ngõ).Mục tiêu của các phi vụ tuần tra Biển Đông, theo tư lệnh Không Quân Úc là khuyến khích và thúc đẩy «việc xây dựng một trật tự toàn cầu dựa trên luật pháp» «đóng góp thực tế vào việc bảo đảm quyền tự do hàng hải».

Và Phi luật tân, nước có hiệp ước phòng thủ chung với Mỹ, và Mỹ có 5 căn cứ quân sự ở Phi, việc Phi và TC gặp nhau cũng chưa có gì cụ thể kể ngày và nơi gặp.

Tin mới đây, ngày 25/07/2016, RFI của Pháp cho biết, “Sau một cuộc gặp tay ba bên lề các hội nghị của khối ASEAN tại Vientiane (Lào), các ngoại trưởng John Kerry của Mỹ, Fumio Kishida của Nhật và Julie Bishop của Úc đã ra một bản tuyên bố chung, bày tỏ thái độ quan ngại sâu đậm của ba nước trước các tranh chấp trên Biển Đông và «cực lực phản đối mọi hành động đơn phương cưỡng chế có nguy cơ làm thay đổi hiện trạng và khiến căng thẳng gia tăng», ám chỉ TQ là thủ phạm.


Còn VNCS, thì hai thương nghị sĩ có thế lực của Mỹ, TNS John McCain, Chủ tịch Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ, cùng ông Dan Sullivan, một thành viên thâm niên của ủy ban này, đã lên tiếng “khuyến khích các nước có tranh chấp ở biển Đông, như Việt Nam, mưu tìm một phương cách xử lý tranh chấp lãnh hải tương tự [như Philippines] thông qua tòa trọng tài cũng như thông qua đàm phán giữa các bên liên quan”.


Nhưng cho đến bây giờ chưa thấy CSVN có hành động gì ngoài lời tuyên bố sáo mòn, chiếu lệ bảo vệ chủ quyền Biển Đông. Tuy nhiên, thời sự chánh trị trong nước VN có những dấu chỉ đổi chiều, tinh thần bất khuất của nhân dân VN có trổi dậy trong xã hội VN và một số viên chức Nhà Nước sau khi PCA công bố phán quyết bác bỏ yêu sách trên Biển Đông.