XOAY QUANH CHUYẾN THĂM VIỆT NAM VỪA RỒI CỦA T.T. BARACK OBAMA

Đào Như

Chuyến thăm Việt Nam 3 ngày cuối tháng Năm vừa rồi của Tổng thống Obama để lại những ấn tượng sâu sắc trong lòng người dân Việt Nam từ Saigon đến Hà nội. Với cử chỉ bình dị, với lối tiếp cận thân dân gần gũi tay bắt mặt mừng với tất cả mọi người trên đường phố từ Hà Nội đến Sàigòn của Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama thật là đáng cho mọi người Việt Nam trân trọng. Nói theo một số báo chí thì sự thân thiện của ông Obama đã chạm đến trái tim Việt Nam và sự tha thiết vô hình của nhân dân Việt Nam cũng làm cho Tổng thống Barack Obama cảm nhận và tự hào về tình cảm cao quí đó của người dân Việt Nam đã dành cho ông.

Nhưng đồng thời ta cũng nên quan tâm đến cái nhìn khác, qua đường lối tiếp cận thân dân với người dân Việt Nam, Tổng thống Barack Obama có vẻ như là một nhà lãnh đạo “thăm dân cho biết sự tình”.

Lời nhắn đến Bắc Kinh


Từ Hà Nội hôm 23-5-2016 ông Obama đã gửi thông điệp đến các lãnh đạo Bắc kinh: ”Tất cả các quốc gia đều có chủ quyền, dù lớn hay nhỏ, chủ quyền quốc gia đều phải được đảm bảo, các nước lớn không được hiếp đáp các nhỏ. Sông núi Nước Nam Vua Nam ở, rành rành định phận tại sách trời” . Vâng thưa ngài Tổng Thống Barack Obama, bài Hịch “Nuớc Nam vua Nam ở…” của vị Tướng Quân Lý Thường Kiệt vốn dĩ không có tựa đề, cũng là Bản Tuyên Ngôn Độc lập đầu tiên của Việt Nam để đối phó với quân Phương Bắc cùng các nước lớn xâm lược. Nếu những năm 60, 70 của thế kỷ trước các vị Tổng thống Hoa Kỳ có được tư duy về chủ quyền của các quốc gia như ngài Obama hôm nay, thì đâu đến nỗi có những trang sử đẩm máu đáng tiếc đã xảy ra và làm xấu đi quan hệ Việt-Mỹ trong một thời gian khá dài.

Trong bài diễn văn đọc trước 2000 khán giả trí thức chọn lọc tại Hà Nội, Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama đã để lại một dấu ấn khó quên, qua lời phát biểu đầy ấn tượng của ông: ”…thế hệ trước đây của người Mỹ đến VN để chiến đấu -Nhưng thế hệ sau chúng tôi lại đến VN để đóng góp cho sự phát triển, dạy học và làm sâu sắc hơn tình hữu nghị hai nước…”.

Vâng thưa ngài Tổng thống Barack Obama, trước 30-4-75, thế hệ trước người Mỹ tiếp cận với VN bằng sức mạnh cứng và thế hệ sau người Mỹ tiếp cận VN bằng sức mạnh mềm. Đó là sự tiến bộ, nét đặc trưng trong tư duy tiếp cận của Chính phủ Mỹ đối vớí thế giới bên ngoài trong thời đại toàn cầu hóa.

Đừng làm tù nhân của quá khứ


Và Tổng thống Barack Obama đề cập đến nhiều chủ đề quan trọng khác nữa: phát triển kinh tế, đổi mới xã hội, cải tổ giáo dục…hầu để thắt chặc tinh thần hòa hợp hòa giải giữa hai dân tộc Mỹ và Việt Nam, xóa bỏ quá khứ hận thù và hướng đến một tương lai hòa bình, hữu nghị, phồn vinh bình đẳng…Và Tổng thống Barack Obama lớn tiếng kêu gọi hai dân tộc Việt Mỹ “ Chúng ta nhất định không chịu làm tù nhân của quá khứ..”

Vietnam-War kết thúc vào tháng 4-1975 lúc Tổng thống Barack Obama mới được 13 tuổi, nhưng ông lớn lên tìm hiểu và trải nghiệm sâu sắc về Vietnam-War mặc dầu đó là những trải nghiệm và ký ức thuộc loại secondhand memory - nghe chứ không nhìn thấy, không trực tiếp tham gia. Mặc dầu thế, Tổng thống Barack Obama không nhìn cuộc chiến Vietnam-War qua cái áo choàng màu hồng tươi sáng của nó được dựng lên từ Kỹ Nghệ Làm Phim Chiến Tranh phục vụ nước Mỹ, từ những phim trường Hollywood, từ những buổi tranh cãi về lợi ích chiến tranh của Mỹ tại điện Capitol.

Sau khi rời Việt Nam, ấn tượng mà Tổng thống Barack Obama để lại trong lòng người dân và Chính phủ Việt Nam là việc “Dỡ bỏ hoàn toàn lệnh cấm vấn bán vũ khí sát thương bán cho Việt Nam” . Lệnh này được ông thông báo vào buổi sáng 23-5 ngay trong những giờ đầu tiên ông và phái đoàn Mỹ vừa đến Hà Nội vào đêm 22-5. Dỡ bỏ hoàn toàn lệnh cấm vận bán vũ khi sát thương cho VN được ông Obama đưa ra một cách dễ dãi và bất ngờ. Lệnh dỡ bỏ hoàn toàn cấm vận vũ khí sát thương cho Việt Nam được Tổng thống Barack Obama đưa ra không cần có điều kiện đính kèm. Nghĩ cho cùng, việc dỡ bỏ hoàn toàn lệnh cấm vận vũ khí sát thương cho VIệt Nam, đó cũng là một chiến thuật nằm trong chiến lược lớn của Chính phủ Obama nhầm tăng cường hiệu năng kế hoạch Xoay trục Quân sự hướng về châu Á Thái Bình Dương của Mỹ, nhầm giảm bớt và ngăn chận sự bành trướng của Bắc Kinh tại khu vực châu Á Thái Bình Dương và toàn cầu…Những năm 60, 70 (The Sixties, The Seventies) chính phủ Mỹ “đánh bom” Việt Nam để ngăn chận Bắc Kinh và Moscova bành trướng chủ nghĩa cộng sản xuống vùng Đông Nam Á Thái Bình Dương. Hôm nay Chính phủ Mỹ “bán bom” cho Việt Nam để Việt Nam sử dụng vũ khí này, giúp Mỹ ngăn chận sự bành trướng của Bắc Kinh tại khu vực châu Á Thái Bình Dương nhất là tại Biển Đông. Như vậy trong trường hợp xảy ra chiến tranh giữa TQ và VN vì tranh chấp chủ quyền trên Biển Đông hay ở một nơi nào khác trên thế giới, thì các nhà lãnh đạo Việt Nam sẽ có lý do tuyên bố: Ta đánh Trung Quốc tại Biển Đông (hay ở một nơi nào đó) cũng có nghĩa là ta đánh cho Mỹ.

Hà nội chống Mỹ cứu nước bây giờ chống ai


Sau 30-4-75 Bắc Kinh và Moscova đòi hỏi Hà Nội phải ghi công, đền ơn họ nhất là sư viện trợ vũ khí lớn lao của họ trong việc ‘chống Mỹ cứu nước’. Cố Tổng bí thư Lê Duẫn thời ấy, đã phản bác bằng luận cứ rất đích đáng, ông công khai khẳng định rằng “Ta đánh Mỹ tại miền Nam cũng có nghĩa là ta đánh cho Trung Quốc và ta đánh cho Liên Xô” . Phải chăng lịch sử bang giao quốc tế có phần nào đó chỉ là sư lập lại và đi theo vết xe lịch sử xa xưa…

Hợp tác giáo dục, đặc biệt việc thiết lập đại học Fulbright Vietnam cũng là một trong những chủ đề chính của chuyến thăm Việt Nam vừa rồi của Tổng thống Mỹ Barack Obama. Trong bài phát biểu trước thanh niên Việt Nam tại Trung Tâm Hội Nghị Quốc Gia Hà Nội, Mỹ Đình ngày 24-5 Tổng thống Barack Obama hân hoan thông báo: “Mùa Thu này, một Đại học Fulbright Vietnam mới sẽ hoạt động ở TP-HCM. Đây là trường Đại học Độc lập và phi lợi nhuận đầu tiên của Việt Nam. Các sinh viên, học giả, các nhà nghiên cứu sẽ tập trung vào những vấn đề như Chính sách công, quản trị, kinh doanh, cơ khí, khoa học, máy tính…trên nền tảng giáo dục khai phóng….” Cũng xin nhắc lại về khái niệm “giáo dục khai phóng” là hình thức giáo dục tập trung xây dựng hiểu biết của con người về những vấn đề như chính sách công, quản trị, kinh doanh, cơ khí ,khoa học, máy tính… Dĩ nhiên ‘nền giáo dục khai phóng’ cũng bao gồm: Khoa học, Xã hôi nhân văn, Khoa học tự nhiên và Xã hội… Nền giáo dục khai phóng tâp trung đào tạo kỹ năng cứng cho những cá nhân để cho họ có khả năng suy nghĩ logic, khả năng thuyết phục, khả năng trình bày ý tưởng một cách cô đọng và thuyết phục. Những đại học hàng đầu của Mỹ như Harvard, Yale, Standford…đều là những đại học khai phóng. Theo những dữ kiện quốc tế, các hãng xưởng, xí nghiệp lớn và những cơ sở của Chính phủ Liên Bang hay Tiểu bang rất ưa thích và tin dùng các sinh viên tốt nghiệp từ những đại học khai phóng.

Mặc dầu vẫn còn trong tình trạng phôi thai đại học khai phóng Fulbright Vietnam cũng đang hướng tới kiểm định chất lượng quốc tế.

Nhưng có điều bất ngờ đã xảy ra cho đại học Fulbright Vietnam, đó là sự kiện ông Bob Kerrey, một cựu chiến binh Mỹ từng bị cáo buộc liên quan đến vụ thảm sát đồng bào VN tại làng Thạnh Phong thuộc tỉnh Bến tre vào những năm 60, được cử làm Chủ tịch Tín thác (President of Board of Trustees) đại học Fulbright VietNam. Sự kiện này đang tạo ra nhiều ý kiến trái chiều trong dư luận. Quan sát bình luận trên mạng xã hội và truyền thông VN có thể thấy có 2 luồng ý kiến chính: môt phản đối vai trò của ông Bob Kerrey tại đai học Fulbright Vietnam, và một cho rằng nên nhìn xa ra khỏi câu chuyên quá khứ.

Trong thư gửi cho một nhà báo, ông Bob Kerrey cũng thổ lộ rằng: Tôi tin chắc có nhiều người có đủ khả năng để làm Chủ tịch và tôi sẽ xin rút lui nếu tôi thấy vị trí của tôi có ảnh hưởng không tốt tới sự phát triển của trường…

Do đó mới hay quá khứ không bao giờ ngủ yên trong lòng người, ngay chính trong lòng Bob Kerrey…Và hy vọng đại học khai phóng Fulbright Vietnam sẽ tiếp tục phát triển đúng theo nguyện vọng của tổng thống Barack Obama, của Chính phủ và người dân Việt Nam.

Mặc dầu chuyến thăm Việt Nam 3 ngày của Tổng thổng Hoa Kỳ, Barack Obama, trong cuối tháng 5 vừa rồi được phủ bởi một lớp áo choàng được mệnh danh là chuyến thăm của hòa giải giữa hai kẻ cựu thù Việt, Mỹ, để hướng đến một tương lai tươi sáng, đoàn kết vững chãi, kinh tế phồn vinh, hòa bình trường cửu và bình đẳng…Nhưng điều nổi bật nhất trong chuyến thăm Việt Nam lần này của Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama là mối quan hệ chính trị quân sự giữa hai quốc gia Việt, Mỹ và củng cố niềm tin chiến lược tại Biển Đông, đẩy mạnh quan hệ đối tác tòan diện. Việc Tổng thống Barack Obama đồng ý dỡ bỏ hoàn toàn lệnh cấm vận vũ khí sát thương cho Việt Nam là nét đặc trưng cho mục đích chuyến thăm VN lần này của ông Obama. Nghĩa là các nhà sản xuất vũ khí chiến tranh của Mỹ có trọn quyền bán vũ khí sát thương tối tân nhất cho ViệtNam. Hiển nhiên là để giúp VN tự vệ trước Trung Quốc và đồng thời hỗ trợ Hoa Kỳ trong việc kiềm giữ TQ trên Biển Đông và Châu Á Thái Bình Dương và nhất là bảo vệ an ninh và tự do hàng hải trên biển Đông, nơi mà hàng năm số lượng hàng hóa xuất khẩu của Mỹ được chuyên chở qua hải trình này trị giá hơn $2500 tỷ USD. Như vậy việc dỡ bỏ lệnh cấm vận vũ khí sát thương cho Việt Nam liệu có phải là điều quan trọng cần thiết Việt Nam như một số người thêu dệt nhất là từ phía người Mỹ? Trong bản tuyên bố chung giữa Việt Nam và Hoa Kỳ tại Hà Nội hôm 24-5-2016 gồm có 7 hạng mục lớn, việc dỡ bỏ lệnh cấm vận vũ khí sát thương bán cho Việt Nam chỉ là một tiết mục nhỏ nằm trong hạng mục thứ IV: Tăng Cường An Ninh Quốc Phòng giữa hai nước Việt Mỹ.

Vâng, việc dỡ bỏ lệnh cấm vận vũ khí sát thương cho Việt Nam sẽ rất là quan trọng cho Việt Nam và nhân dân Việt Nam sẽ nhớ ơn nhân dân và Chính phủ Mỹ nếu ngài Tổng thống Barack Obama và các yếu nhân trong Chính phủ Mỹ và Lưỡng viện Quốc Hội Hoa Kỳ có đủ can đảm, sáng suốt và quên đi hận thù quá khứ giúp cho Việt Nam thủ đắc công nghệ hiện đại hóa quân đội và các Xí nghiệp thuộc Bộ Quốc Phòng Việt Nam được quyền nhập khẩu từ Mỹ ‘Công Nghệ Chế Tạo Vũ Khí Hạt Nhân’, như nguyên Tổng thống G.W.Bush đã quyết tâm bán công nghệ nhạy cảm chế tạo vũ khí hạt nhân cho Trung Quốc vào năm 2008 để cứu vớt kinh tế Mỹ đang suy thoái trầm trọng. http://www.voatiengviet.com/content/a-19-2008-01-03-voa5-81808097/811203.html. Tôi tin chắc rằng với một thiện chí sẵn có giúp đỡ Việt Nam chống lại sự xâm lược bành trướng của Trung Quốc ở khu vực cũng như toàn cầu, với một tư duy mới trong quan hệ xây dựng lòng tin chiến lược giữa Mỹ và Việt Nam, Tổng thống Barack Obama và các yếu nhân trong Chính phủ Hoa Kỳ và lưỡng viện Quốc Hội Mỹ có đầy đủ lý do vững chắc hơn cả nguyên Tổng thống George W. Bush để thực hiện quyết tâm cao cả này.

Để kết luận bài tham luận này tôi xin vịn vào ý tưởng của câu trả lời sau đây của ông Nguyễn Thanh Việt-PGS Viện Đại học South California khi ông trả lời câu hỏi từ White House hôm 25-5-2016:

- Ông nghĩ gì về chuyến thăm Việt Nam lần này của Tổng Thống Barack Obama?

- Tôi nghĩ rằng qua chuyến viếng thăm VN lần này của Tổng Thống Barack Obama, hai dân tộc Việt Mỹ sẽ hiểu nhau hơn. Trong thời còn chiến tranh giữa hai nước thì chính phủ của cả hai nườc đều miêu tả sai lệch về kẻ thù của mình và cả nhân dân của cả hai nước Việt Mỹ cũng suy nghĩ về kẻ thù của mình theo chiều hướng sai lệch đó. Hôm nay hòa bình, không còn những va chạm, không có chiến tranh nữa giữa hai quốc gia, hy vọng qua chuyến thăm Việt Nam vì thiện chí hòa bình của Tổng thống Barack Obama hai dân tộc Việt Mỹ sẽ tìm hiểu được sự thật lịch sử của cả hai phía. Họ dễ nhận ra những điểm tương đồng giữa hai dân tộc Việt Mỹ. Do đó họ có cơ hội hợp tác cùng nhau xây dựng kinh tế phồn vinh, tự do dân chủ bình đẳng và kính trọng nền độc lập quốc gia của nhau…/.

GHI CHÚ VỀ NGUỒN


Tất cả dữ kiện trong bài viết trên được xây dựng từ những thong tin từ những links sau đây:

1- RECONCILLIATION BETWEEN VIETNAMESE A NG BETWEEN VIETNAMESE AND AMERICAN

https://www.facebook.com/vietnguyenauthor/posts/526257020914038

2- CAN US VN RELATIONS MOVE ABOVE AND BEYOND THE CHINA CHALLENGES

http://nationalinterst.org/blog/the-buzz/can-us-vietnam-relations-move-above-and-beyond-the-china-16288

3- US MILITARY EYES PEACEFUL RETURN TO VIETNAM

https://www.google.com/#q=US+Military+Eyes+Peaceful+return+to+Vietnam

4- JOINT STATEMENTS BETWEEN THE UNITED STATES OF AMERICA AND THE SOCIALIST REPUBLIC OF VIETNAM

http://www.whitehouse.gov/the-press-office/2016/05/23/joint-statement-between-united-states-america-and-socialist-republic

5- CHÍNH SÁCH XUẤT KHẨU MỚI CỦA MỸ CÓ THỂ GIÚP TRUNG QUÔC HIỆN ĐẠI HÓA QUÂN ĐỘI

http://www.voatiengviet.com/content/a-19-2008-01-03-voa-81808097/811203.html

6- VIET THANH NGUYEN ANSWERS THE QUESTIONS FROM THE WHITE HOUSE ON THE PRESIDENT OBAMA’S VISIT TO VIET NAM

http://www.facebook.com/vietnguyenauthor/posts/526655787540828